Spyware là gì? Cách phòng chống phần mềm gián điệp

Spyware là phần mềm hoạt động bằng cách thu thập thông tin từ máy chủ, phục vụ những mục đích thương mại thông qua Internet mà không cần nhận được sự cho phép. Đây là loại phần mềm độc hại có thể dẫn đến các hành vi đánh cắp thông tin doanh nghiệp. Vì vậy, hãy cùng Viettel IDC tìm hiểu chi tiết về Spyware và cách phòng chống phần mềm gián điệp hiệu quả để bảo vệ thông tin cá nhân tốt hơn, thông qua bài viết sau đây.

Spyware là phần mềm gì?

Spyware (hay phần mềm gián điệp) là dạng phần mềm độc hại được thiết kế để âm thầm theo dõi các hoạt động trên thiết bị và chuyển thông tin đến máy chủ cài đặt theo dõi. Những dữ liệu này có thể được sử dụng để giám sát hành động trực tuyến hoặc bán cho các công ty tiếp thị. Phần mềm gián điệp cũng có khả năng lấy cắp thông tin cá nhân như mật khẩu tài khoản, số thẻ tín dụng dẫn đến những hành vi đánh cắp danh tính và gian lận.

Hiện nay, spyware được sử dụng với nhiều mục đích khác nhau. Thông thường, phần mềm này sẽ dùng để theo dõi, bán dữ liệu sử dụng internet, lấy thông tin thẻ tín dụng, tài khoản ngân hàng hoặc tấn công danh tính cá nhân gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến các hoạt động giao dịch.

Xem thêm:

- Malware là gì? Những thông tin quan trọng về tấn công Malware

- Ransomware là gì? Khám phá chi tiết về giải pháp phòng chống mã độc chuyên dụng

- Bảo mật điện toán đám mây (Cloud security)

Dấu hiệu nhận biết thiết bị đã nhiễm Spyware

Ngay cả khi không thể phát hiện các chương trình spyware, vẫn có những dấu hiệu cho thấy phần mềm này đang tồn tại, cụ thể như:

- Máy tính hoạt động chậm và phản ứng kém.

- Có thông báo quảng cáo không mong muốn hoặc cửa sổ bật lên tự động.

- Xuất hiện các thanh công cụ, công cụ tìm kiếm và trang chủ không cài đặt.

- Thời gian sử dụng pin giảm nhanh hơn bình thường.

- Gặp khó khăn khi đăng nhập vào các website. Ví dụ, lần đăng nhập đầu tiên không thành công, lần thứ hai thành công, lúc này lần thử đầu tiên có thể đã diễn ra trên một trình duyệt giả mạo và mật khẩu đã được gửi cho bên thứ ba.

- Việc tiêu thụ dữ liệu hoặc băng thông tăng lên bất thường. Đây là dấu hiệu cho thấy phần mềm gián điệp đang thu thập thông tin và truyền tải dữ liệu đến bên thứ ba.

- Phần mềm diệt virus và các chương trình bảo mật khác không hoạt động đúng cách.

- Đối với điện thoại sử dụng hệ điều hành Android, để phát hiện spyware, bạn có thể kiểm tra Cài đặt. Nếu tùy chọn cho phép tải xuống và cài đặt ứng dụng không có trong Cửa hàng Google Play được bật, phần mềm gián điệp có thể đã được cài đặt.

- Đối với người dùng iPhone, tìm kiếm ứng dụng Cydia cho phép cài đặt phần mềm trên điện thoại đã jailbreak. Nếu phát hiện ứng dụng tồn tại, hãy gỡ bỏ ngay lập tức.

Đọc thêm: Lỗ hổng bảo mật là gì? Thực trạng và cách ngăn chặn

Ảnh hưởng của Spyware

Spyware là loại phần mềm nguy hiểm, gây ra nhiều vấn đề nghiêm trọng liên quan đến đạo đức và quyền xâm phạm riêng tư cá nhân. Ngoài ra, phần mềm này cũng đánh cắp dữ liệu từ các máy chủ tài nguyên gây tắc nghẽn băng thông, thậm chí dẫn đến việc máy tính bị hư hỏng hoặc hoạt động không ổn định.

Không chỉ vậy, spyware còn được phát triển thành một chương trình độc lập với các khả năng như:

- Điều khiển thao tác tổ hợp phím (keystroke).

- Đọc dữ liệu từ các tập tin trên ổ cứng.

- Nắm quyền kiểm soát tất cả các ứng dụng như chat online hoặc phần mềm soạn thảo văn bản.

- Đọc cookie, thay đổi trang chủ trên các trình duyệt như Google Chrome, Microsoft Edge,… và gửi thông tin về máy chủ theo dõi. Điều này dẫn đến việc người sở hữu spyware có thể sử dụng thông tin này vào những mục đích như quảng cáo, tiếp thị, bán tin tức.

- Khả năng đánh cắp mật khẩu và thông tin cá nhân bao gồm số tài khoản ngân hàng, ngày sinh, các thông tin quan trọng khác để phục vụ mục đích xấu.

Giải pháp phòng và chống Spyware

Cách hiệu quả nhất để phòng spyware xâm nhập vào máy tính là ngăn chặn ngay từ đầu thông qua việc tránh tải các chương trình lạ hoặc tệp đính kèm email. Tuy nhiên, hành động này không phải lúc nào cũng đảm bảo an toàn. Thỉnh thoảng, những website đáng tin cậy cũng có thể bị tấn công, lây nhiễm vào máy tính người dùng.

Do đó, người dùng có thể áp dụng một số cách sau đây:

- Cẩn thận khi đồng ý với cookie, chỉ nên chấp nhận cookie từ các trang web đáng tin cậy trong trường hợp thực sự muốn trải nghiệm tùy chỉnh mà website đó cung cấp.

- Cài đặt tiện ích mở rộng trình duyệt nhằm ngăn chặn theo dõi.

- Thường xuyên cập nhật phần mềm máy tính để có bảo mật mới nhất vì spyware có thể xâm nhập vào hệ thống thông qua lỗ hổng trong hệ điều hành và ứng dụng.

- Luôn đọc kỹ các điều khoản sử dụng trước khi đồng ý và chỉ chấp nhận nếu bạn hoàn toàn hiểu.

Đồng thời, người dùng nên tìm kiếm các giải pháp bảo mật mạng có khả năng phát hiện spyware và bảo vệ dữ liệu thông tin đáng tin cậy để phòng tránh nhiều mối đe doạ ảnh hưởng đến các hoạt động kinh doanh tốt hơn

Nếu doanh nghiệp đang tìm kiếm các giải pháp bảo mật mạng uy tín, Viettel Cloud Firewall do Viettel IDC cung cấp là một lựa chọn đáng cân nhắc. Đây là dịch vụ tường lửa thế hệ mới (Next Generation Firewall - NGFW) được triển khai trên nền tảng Viettel Cloud Server, cung cấp bảo mật mạnh mẽ cho dữ liệu và ứng dụng của khách hàng. Với các tính năng như lọc sâu gói tin (DPI), ngăn chặn xâm nhập (IPS), chống tấn công DDoS, Viettel Cloud Firewall tchính là một trong những dịch vụ mang đến giải pháp bảo vệ hệ thống thông tin dữ liệu doanh nghiệp hiệu quả nhất.

Để tìm hiểu chi tiết, vui lòng liên hệ đến Viettel IDC:

- Hotline: 1800.8088 (miễn phí cước gọi)

- Fanpage: https://www.facebook.com/viettelidc

- Website: https://viettelidc.com.vn

Kết luận

Đối mặt với spyware, việc hiểu rõ các kiến thức và cách phòng chống là điều vô cùng quan trọng để xây dựng một không gian mạng an toàn. Thông qua bài viết, Viettel IDC hy vọng có thể mang đến nhiều thông tin hữu ích giúp các doanh nghiệp thành công bảo vệ dữ liệu trước vô số mối đe doạ nguy hiểm từ thị trường số hiện nay.